Iran chìm trong làn sóng bất ổn nghiêm trọng nhất trong nhiều năm qua khi các cuộc biểu tình bước sang ngày thứ 12 liên tiếp.
Reuters đưa tin ngày 9/1, Iran gần như bị cô lập với thế giới bên ngoài sau khi chính quyền phong tỏa internet nhằm ngăn chặn làn sóng biểu tình lan rộng. Các cuộc gọi từ nước ngoài không thể kết nối, nhiều chuyến bay bị hủy và các trang tin điện tử trong nước chỉ cập nhật gián đoạn.
Theo các nguồn tin, nhà chức trách đã đồng loạt chặn mạng internet và đường dây điện thoại quốc tế trong bối cảnh các cuộc biểu tình bùng phát tại nhiều địa phương, khiến việc liên lạc với Iran từ bên ngoài gần như tê liệt.
Động thái này diễn ra trong bối cảnh các cuộc tuần hành phản đối do giá cả leo thang và lạm phát tăng mạnh đã bước sang tuần thứ hai liên tiếp, với quy mô ngày càng mở rộng và mức độ căng thẳng gia tăng. Đây được xem là đợt bất ổn lớn nhất tại Iran trong ba năm qua.
Bạo loạn leo thang tại Iran, ảnh trích từ video trên mạng xã hội được công bố ngày 9/1/2026. (Ảnh: Mạng xã hội/Reuters)
Theo Cơ quan Thông tấn Các nhà hoạt động Nhân quyền (HRANA) có trụ sở tại Mỹ, hơn 390 cuộc biểu tình đã nổ ra tại toàn bộ 31 tỉnh của Iran. Tổ chức này cho biết ít nhất 42 người đã thiệt mạng và hơn 2.270 người bị bắt giữ.
Truyền hình nhà nước Iran phát sóng hình ảnh cho thấy nhiều phương tiện bị đốt cháy cùng các vụ hỏa hoạn tại ga tàu điện ngầm và ngân hàng ở một số thành phố.
Một phóng viên truyền hình nhà nước có mặt tại thành phố cảng Rasht, bên bờ biển Caspi, mô tả: “Cảnh tượng giống như một vùng chiến sự, nhiều cửa hàng đã bị phá hủy".
Nguồn cơn khủng hoảng
Nguồn cơn của làn sóng biểu tình được cho là từ cuộc khủng hoảng kinh tế nghiêm trọng mà Iran đang đối mặt. Sau cuộc chiến kéo dài 12 ngày hồi tháng 6 và việc Liên hợp quốc tái áp đặt các lệnh trừng phạt từ tháng 9, nền kinh tế Iran rơi vào tình trạng suy kiệt.
Đồng rial lao dốc không phanh, hiện giao dịch ở mức hơn 1,4 triệu rial đổi 1 USD. Lạm phát duy trì quanh mức 40% trong khi giá thực phẩm, nhiên liệu và các mặt hàng thiết yếu tăng vọt.
Đại giáo chủ Ayatollah Ali Khamenei. Ảnh: Reuters
Tháng 12, chính phủ Iran điều chỉnh giá xăng trợ giá, khiến chi phí sinh hoạt của người dân leo thang. Ngân hàng Trung ương Iran cũng chấm dứt cơ chế tỷ giá ưu đãi cho nhiều mặt hàng, khiến giá lương thực tiếp tục tăng mạnh.
Tại các khu chợ ở Tehran, Isfahan hay Shiraz, tiểu thương đồng loạt đóng cửa để phản đối giá cả leo thang. Từ những cuộc đình công lẻ tẻ, phong trào nhanh chóng lan thành các cuộc tuần hành lớn, thu hút hàng nghìn người tham gia.
Trong khi đó, tờ AP đưa tin Lãnh tụ tối cao Iran, Đại giáo chủ Ayatollah Ali Khamenei cho rằng những người biểu tình đang “tự tay phá hoại đường phố của chính mình để làm hài lòng tổng thống của quốc gia khác”.
